BilimNe, Ne Değildir?

Roma Rakamları Nasıl Yazılır ve Nerede Kullanılır?

Günlük hayatta pek çok yerde karşımıza çıkan ve sık sık kullandığımız Roma rakamlarının ortaya çıkış hikayesini hiç merak ettiniz mi? Roma rakamlarının neler olduğunu, yazılışlarını ve kullanım alanlarını sizler için açıkladık.

Roma rakamları sayısal şekli, antik zaman içerisinde Roma’dan çıkmıştır. Bir dönem Avrupa başta olmak üzere bütün medeniyetlerde kullanımı ile ilgili izler bulmak mümkündür. Rakamlar içerisinde doğrudan Latince bir harf ile bağlantılıdır. Halen daha günümüzde saatler başta olmak üzere bir çok alanda kullanımı simgesel olarak devam etmektedir.

Roma Rakamları Nelerdir?

Roma rakamları, Latince olan kelimelerin doğrudan bağlantılıdır. Her harf bir sayıyı temsil ettiği için, o harfler yan yana kullanıldığında söylenmek istenen sayı ortaya çıkmaktadır. Matematik işlemlerinde kullanımında problemler olsa dahi günümüzde yaygın kullanımının önüne geçmemiştir bu durum. Bazı Semboller ve değerleri şunlardır:

Sembol | Değer | Okunuşu

     S                          0.5 (Yarım)        Semis

     I                                   1                   Mono

     V                                 5                   Penta

     X                                10                  Deka

     L                                50              Quinquaginta

     C                                100               Centum

     D                                500              Quingenti

     M                              1000                 Mille

Roma Rakamları Nerelerde Kullanılır?

Roma Rakamları Nerede Kullanılır?
Roma rakamları bugün dahi pek çok alanda kullanılmaktadır.

Günümüzde Roma rakamları en sık tarih ve zamanı göstermek maksatlı kullanılmaktadır. Yüzyıl çizelgelerinde Roma rakamları ile belli edilir. Örnek olarak “Osmanlı İmparatorluğu XIV. yüzyılda Bizans İmparatorluğunu fetih etti.” gösterilebilir. Halen daha saatler başta olmak üzere bir çok alanda kullanımı ise gündelik hayatta devam eder. Ayrıca sanat çalışmalarında kullanımı oldukça yaygın şekilde devam etmektedir.

Roma Rakamları Nasıl Kullanılır?

Roma sayıları kullanılırken aynı zamanda üç harf üst üste kullanılamaz. Böylece; 4, 9, 40, 90 , 400, 900 gibi sayıların günümüzde sık kullanılan, daha az değere sahip olan sembollerin büyük olanların soluna yazıldığında değerinin azaltılmasına bağlı olan, farklı bir yazım temsili vardır.

Bu kurallar ile birlikte Roma sayılarını kullanılarak yazılabilecek sayısı en uzun 3888 (MMMDCCCLXXXVIII)’dır. Aynı zamanda Roma sayılarının içerisinde 1000’den yani M’den daha büyük bir sayı olmadığından dolayı bu yöntem bozulabilir.

Roma Sayısında Olan Hatalar

Roma sayılarında çıkartma işlemi aslında günümüz matematik işlemlerini oldukça andırır. Sistem içerisinde büyük harfli olan sayı küçük harften çıkartılır. Fakat bu yöntem mükemmel çalışmamaktadır; Eğer 49 (XLIX) sayısından 24 çıkartılırsa (XXIV) sonuç L-V yani 45’dir.

Ayrıca Roma sayısında sıfır sayısı ya da basamak mantığı yoktur. Sayıların veya rakamların ifade ettiği sayı kadar değeri vardır. Sağlıcakla kalın.

Eğer ilginç konular hakkında araştırma yapmayı seviyorsanız; Ne, Ne Değildir? kategorimizde birbirinden keyifli başlıklar keşfedebilirsiniz.

Anıl Kölmük

Pragmatist, sosyolog. Dijital üretir, dışavurur.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu